چطور اینتل دوباره جایگاه خودش را در صنعت تراشه بدست آورد؟

 گسترش گسترده زیرساخت‌های هوش مصنوعی به اندازه‌ای بزرگ بوده که شرکت اینتل، پس از دوره‌ای سخت، بار دیگر توانسته جایگاه خود را در صنعت تراشه‌ها تقویت کند.

این شرکت در سه‌ماهه اخیر سریع‌ترین رشد درآمدی خود در ۱۵ سال گذشته را ثبت کرده که تقریباً به‌طور کامل ناشی از افزایش تقاضا برای تراشه‌های مورد استفاده در مراکز داده هوش مصنوعی بوده است. بر اساس گزارش مالی اینتل، درآمد این شرکت در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۲۵ درصد افزایش یافته و بخش مراکز داده و هوش مصنوعی آن به‌تنهایی رشد ۵۹ درصدی را تجربه کرده است.

اینتل که زمانی بزرگ‌ترین شرکت تراشه‌سازی آمریکا محسوب می‌شد، جایگاه برتر خود را به رقبایی مانند انویدیا، غول پردازنده‌های گرافیکی، واگذار کرد و با کاهش شدید فروش مواجه شد. شرایط به حدی دشوار شد که پت گلسینگر، مدیرعامل پیشین شرکت، در دسامبر ۲۰۲۴ از سمت خود کنار رفت. پس از آن، لیپ‌بو تان در مارس ۲۰۲۵ به‌عنوان مدیرعامل جدید منصوب شد و وعده داد اینتل را دوباره به دوران اوج بازگرداند. همچنین دولت ترامپ در ماه اوت با خرید ۱۰ درصد از سهام این شرکت وارد ماجرا شد.

گزارش‌ها نشان می‌دهد دولت ترامپ نقش مهمی در تسهیل همکاری‌ها و توافق‌های میان اینتل و شرکت‌های بزرگ فناوری دره سیلیکون، از جمله اسپیس‌ایکس، اپل و انویدیا داشته است؛ اقدامی که جایگاه اینتل را در موج سرمایه‌گذاری‌های مرتبط با هوش مصنوعی تقویت کرده است.

بازگشت اینتل همچنین هم‌زمان با دوره‌ای جدید برای پردازنده‌های مرکزی یا CPUها اتفاق افتاده است. در حالی که پردازنده‌های گرافیکی یا GPUها معمولاً به‌عنوان موتور اصلی رشد هوش مصنوعی شناخته می‌شوند، حوزه اصلی فعالیت اینتل پردازنده‌های مرکزی است.

با افزایش توجه به هوش مصنوعی عامل‌محور (Agentic AI)، پردازنده‌های مرکزی دوباره اهمیت بیشتری پیدا کرده‌اند؛ زیرا بسیاری از کارشناسان معتقدند این تراشه‌ها برای وظایف کلیدی این سیستم‌ها، مانند پردازش استنتاجی و اجرای مدل‌های هوش مصنوعی، عملکرد مناسبی دارند.

لیپ‌بو تان، مدیرعامل اینتل، در گزارش مالی روز پنج‌شنبه این شرکت گفت: «گروه مراکز داده و هوش مصنوعی ما عملکرد خوبی در این سه‌ماهه داشت. تقاضا در بخش‌های رایانش ابری و سازمانی افزایش یافته است، زیرا مشتریان بیش از پیش به نقش حیاتی پردازنده‌های مرکزی، به‌ویژه پردازنده‌های x86، در زیرساخت‌های هوش مصنوعی پی برده‌اند.»

با وجود رشد چشمگیر کسب‌وکار هوش مصنوعی، بخش اصلی درآمد اینتل همچنان از تولید تراشه‌های مورد استفاده در رایانه‌های شخصی تأمین می‌شود. در حالی که درآمد بخش هوش مصنوعی و مراکز داده این شرکت ۵۹ درصد افزایش یافته، بخش رایانش مشتریان (که اخیراً به گروه رایانش مشتریان و هوش مصنوعی فیزیکی تغییر نام داده است) نسبت به مدت مشابه سال گذشته تنها ۱۳ درصد رشد درآمد داشته است.

بازار رایانه‌های شخصی و قیمت این محصولات در یک سال گذشته تحت تأثیر بحران تراشه‌های حافظه ناشی از رشد هوش مصنوعی قرار گرفته است. بسیاری از شرکت‌های تولیدکننده تراشه تمرکز خود را به تأمین تقاضای گسترده مراکز داده هوش مصنوعی منتقل کرده‌اند و در نتیجه، عرضه تراشه‌های حافظه با پهنای باند بالا برای محصولات مصرفی مانند رایانه‌ها و گوشی‌های هوشمند محدود شده است.

با ادامه تقاضای بالا و محدود بودن عرضه، قیمت‌ها برای مصرف‌کنندگان افزایش یافته و فروش محصولات کاهش پیدا کرده است. بر اساس تحقیقات شرکت IDC که اوایل این ماه منتشر شد، میزان عرضه جهانی رایانه‌های شخصی در سال جاری برای نخستین بار طی دو سال گذشته کاهش یافته است. بازار جهانی گوشی‌های هوشمند نیز به دلیل همین مشکل، به پایین‌ترین سطح تاریخی خود رسیده است.